Diyetisyen sitesinde öncesi-sonrası fotoğrafı, danışan yorumu, ücret ve ürün tanıtımı yayınlamamanızı öneriyorum. Diyetisyen, 1219 sayılı Kanun'un ek 13. maddesinde sağlık meslek mensubu olarak tanımlanır ve 12 Kasım 2025 tarihli tanıtım yönetmeliği bu meslek mensuplarının sitelerini de kapsar. Yönetmelik teşekkür ve memnuniyet ifadeleriyle reklamı, ücret bilgisini ve ürün tanıtımını yasaklar; görsel içeriğe de sıkı şartlar koyar.
Diyetisyen sitesi neden bu yönetmeliğe tabi?
Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik, tanımlar maddesinde sağlık meslek mensubunu sayarken hekim, diş hekimi, eczacı, hemşire, ebe ve optisyenin yanında 1219 sayılı Kanun'un ek 13. maddesinde tanımlanan diğer meslek mensuplarını da kapsar. 1219 sayılı Kanun'un ek 13. maddesi (2011'de 6225 sayılı Kanun'la eklendi) diyetisyeni, beslenme ve diyetetik alanında lisans eğitimi veren fakülte ya da yüksekokullardan mezun, sağlık meslek mensubu olarak tanımlar.
Yönetmelik metninde "diyetisyen" sözcüğü geçmez; kapsam bu kanun atfı üzerinden oluşur. Bu okuma, yönetmelik ve kanun metinlerine dayanıyor; hukuki görüş değildir. Tereddüdünüz varsa bağlı olduğunuz meslek kuruluşuna ya da bir hukukçuya danışın.
Öncesi-sonrası fotoğrafı neden tuzaktır?
Diyetisyen siteleri için en cazip, en riskli içerik budur. Yönetmeliğin 7. maddesi görsel içeriği düzenler ve hasta görseli için açık rıza arar; rıza geri alınabilir, görseli paylaşmayan hastaya sunulan hizmet değişmemelidir. Görsel karşılığında indirim, ödeme ya da hediye verilemez. Görseller gerçeğe aykırı olmamalı, sonradan düzeltilmemeli, öncesi ve sonrası aynı ortam ve teknik koşullarda çekilmeli, tarihleri belirtilmelidir. Yurt içi görsellerde sonuçların kişiden kişiye değişebileceğini söyleyen bir uyarı metni de aranır. Görsel sponsorlu ya da ücretle yayınlanamaz.
Bu madde tıbbi işlem görselleri düşünülerek yazılmış görünüyor. Kilo öncesi-sonrası fotoğrafının tam olarak bu kapsamda sayılıp sayılmayacağından emin değilim ve bunu kesin bir cümleyle söylemeyeceğim. Ben şöyle düşünüyorum: Danışan fotoğrafı hem özel nitelikli kişisel veridir (KVKK madde 6) hem de başarı hikâyesi olarak gösterildiğinde, 5/1-e bendinin yasakladığı "memnuniyet üzerinden reklam" gibi okunabilir. Riski almak için hiçbir neden yok: diyetisyen sitelerinde danışan görseli kullanmıyorum.
"X kilo verdi" cümlesi ve kilo verme iddiaları
Yönetmelik bilimsel terimlerin, araştırma ve istatistiklerin yanıltıcı biçimde sunulmasını yasaklar; üstünlük iddiasını, kamunun bilgisizliğinden yararlanmayı da. "Ayda 10 kilo", "hızlı zayıflama", "kesin çözüm" gibi başlıklar bu çerçevede sorun doğurabilir. Sonuç kişiden kişiye değişir ve bir diyetisyenin sonucu vaat etmesi mesleğin zaten kabul ettiği bir şey değildir. Daha güvenli yazım biçimi:
| Sorun doğurabilecek | Daha güvenli |
|---|---|
| "3 ayda 20 kilo verdiren program" | "Kilo yönetimi için kişiye özel beslenme planı hazırlıyorum." |
| "Danışanlarımızın başarı hikâyeleri" | "Çalışma şeklim: ilk görüşme, ölçümler, program, kontrol görüşmeleri." |
| "Mucize detoks listesi" | "Beslenme planlarında bilimsel kaynaklara dayanırım." (kaynağı gösterin) |
| "En iyi diyetisyen" | Eğitiminiz, çalıştığınız alanlar ve deneyim yılınız |
| "%90 başarı oranı" | Rakam yazmayın; hesaplanabilir ve kanıtlanabilir olmayan oran vermeyin |
Tarif ve beslenme yazıları yayınlanabilir mi?
Evet; yönetmelik, hizmet verilen sağlık alanıyla ilgili koruyucu ve geliştirici sağlık bilgisini tanıtım ve bilgilendirmenin içinde sayar. Dikkat edilecek yerler:
- Genel bilgi, tedavi vaadi değil: "Lifli gıdalar tokluk hissini destekler" bilgidir; "bu tarif diyabeti geçirir" iddiadır.
- Kaynak ve tarih: yazının altına yazarı, son güncelleme tarihini ve varsa dayandığı kaynakları koyun. Yönetmelik sitede son güncelleme tarihi ve editöre ulaşılacak iletişim bilgisi arar (madde 5/1-ı).
- Kişiye özel tavsiye yok: "şu hastalığı olan şu kadar kalori almalı" gibi bir cümle, genel yazıda herkes için doğru olmayabilir; kişiye özel programın yeri görüşmedir.
- Yorumları kapatın ya da denetleyin: yönetmelik, teşekkür ve memnuniyet içeren paylaşımların yorum, beğeni ve yeniden paylaşım özelliklerinin kapatılmasını ister; blogda gelen yorumları da yönetmenin sorumluluğu sizdedir.
Tarif ve beslenme yazıları aramada görünürlük sağlar; ama bu yazıların yalnızca bilgi verdiğini, danışan getirmek için sattığınız bir vaat olmadığını unutmamak gerekir. Blogu nasıl kurduğumu diyetisyen web sitesi tasarımı sayfamda anlattım.
Ürün, takviye ve marka tanıtımı nerede sınırlanır?
Yönetmeliğin 5/1-h bendi, sağlık hizmet sunumunda firma, ürün ya da marka tanıtımını ve bunlara bağlantı verilmesini yasaklar. Diyetisyen sitelerinde bu sınır en sık üç yerde aşılır:
- Takviye gıda ve ürün markaları: "benim önerdiğim ürün", marka adı, ürün görselleri ve satış bağlantısı.
- Kendi ürününüz ya da online mağazanız: hazır diyet paketi, ölçüm aleti ya da kitap satışı için siteden mağazaya yönlendirme.
- İş ortaklığı bağlantıları: bir markanın size komisyon verdiği bağlantılar.
Ürün satışının kendisi ayrı mevzuatlara (örneğin Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği) bağlıdır ve bu yazının konusu değil. Bu sınırı çizerken en güvenli yöntem, sağlık hizmetini anlatan siteyi ürün satan siteden ayırmaktır. Ürün satacaksanız bağlı olduğunuz kuruluşa danışın.
Ücret ve kampanya bilgisi
Madde 5/1-m, tanıtımlarda ücret, indirim, kampanya ve promosyon bilgisine yer verilmesini yasaklar. Yani "ilk görüşme ücretsiz", "3 ay al 1 ay hediye" ya da fiyatı yazılı bir paket listesi gibi bir satır yönetmeliğe takılabilir. Danışanın fiyatı bilmek istemesi doğaldır; çözüm, iletişim kanalında (WhatsApp, telefon) fiyatı paylaşmaktır. Sitenin altına da tek tıkla WhatsApp'a gidilebilen bir düğme koyuyorum.
"Diyetisyen" mi, "beslenme danışmanı" mı?
Ek 13. madde diyetisyeni lisans eğitimiyle tanımlar. "Beslenme danışmanı" ya da "beslenme uzmanı" ifadesi bu kanunda tanımlı bir sağlık unvanı olarak karşıma çıkmadı. Sitedeki unvanı diplomanız ve kayıtlarınızdaki haliyle yazın. Sertifika ile edinilen eğitimlerden uzmanlık unvanı türetmek de yasaktır (madde 5/1-d); eğitim ve sertifikalarınızı bilgi olarak listeleyebilirsiniz. Diyetisyen olmayanlar için sınır konusunda bağlı olduğunuz kuruluşa danışın.
Sitenin hâlâ danışan getirmesi için ne kalıyor?
İçerikten çok şey çıkınca geriye ne kaldığını sorabilirsiniz. Kalan, bir diyetisyen sitesinin zaten asıl işidir: net çalışma alanı sayfaları, nasıl çalıştığınızı adım adım anlatan bir sayfa, randevu akışı ve yerel aramada bulunmak. Danışan "Çankaya diyetisyen" diye aradığında sizi bulmalı, ChatGPT gibi bir asistan sizi anlatırken kim olduğunuzu ve nerede hizmet verdiğinizi doğru okumalı. İlki için NAP tutarlılığı ve dolu sayfalar, ikincisi için GEO çalışması yeterli zemini oluşturur.
Aynı sağlık kurallarını psikologlar için nasıl uyguladığımı psikolog sitesinde neler olmalı yazımda görebilirsiniz. Siteyi yaptırmadan önceki genel hazırlık için web sitesi yaptırmadan önce sorulacak 10 soru yazıma bakabilirsiniz.
Yayından önce kontrol listesi
- Sitede danışan fotoğrafı, öncesi-sonrası görseli ya da "başarı hikâyesi" var mı?
- Danışan yorumu, teşekkür mesajı ya da puan yıldızı var mı (Google yorumlarını sitede göstermek dahil)?
- Başlıklarda "hızlı zayıflama", "mucize", rakamlı sonuç vaadi var mı?
- Ücret, indirim ya da kampanya yazıyor mu?
- Marka adı, takviye ürünü ya da satış bağlantısı var mı?
- Unvan diplomanızdaki gibi mi yazılı, "uzman" gibi sertifikaya dayalı bir başlık yok mu?
- Son güncelleme tarihi ve editör iletişim bilgisi görünüyor mu?
- Formlar ölçü, hastalık ve ilaç bilgisi istemiyor mu?
- Son metin bağlı olduğunuz kuruluş ya da bir hukukçuyla kontrol edildi mi?
Randevulu bir diyetisyen sitesinin kapsamını web sitesi fiyat hesaplama aracında görebilirsiniz. Mevcut sitenizin hızı ve temel SEO durumunu ücretsiz site analizi ile ölçebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Diyetisyen sitesinde öncesi-sonrası fotoğrafı paylaşılabilir mi?
Önermiyorum. Yönetmeliğin 7. maddesi görsel içerik için açık rıza, gerçeğe uygunluk ve aynı koşullarda çekim gibi şartlar arar; teşekkür ve memnuniyet ifadeleriyle reklam da yasaktır. Kilo fotoğrafının bu maddenin kapsamında olup olmadığı tartışmaya açık olduğundan, sitelerde danışan görseli kullanmıyorum.
Diyetisyen sitesinde danışan yorumu yayınlanabilir mi?
Yönetmeliğin 5/1-e bendi, danışanların teşekkür ve memnuniyet ifadeleri üzerinden reklam mahiyetinde paylaşım yapılmasına izin vermez. Bu yüzden diyetisyen sitelerinde yorum bölümü açmıyorum.
Diyetisyen sitesinde ücret yazılabilir mi?
Yönetmeliğin 5/1-m bendi ücret, indirim, kampanya ve promosyon bilgisine yer verilmesini yasaklar. Ücreti WhatsApp ya da telefonda paylaşmanızı öneririm.
Diyetisyen sitesinde takviye ya da ürün tanıtılabilir mi?
Yönetmeliğin 5/1-h bendi firma, ürün ve marka tanıtımını ve bunlara bağlantı verilmesini yasaklar. Sağlık hizmetini anlatan siteyi ürün satışından ayırmanızı, ürün satışı için bağlı olduğunuz kuruluşa danışmanızı öneririm.
Diyetisyen ile beslenme danışmanı arasındaki fark nedir?
1219 sayılı Kanun'un ek 13. maddesi diyetisyeni beslenme ve diyetetik alanında lisans eğitimi alan sağlık meslek mensubu olarak tanımlar. "Beslenme danışmanı" bu kanunda tanımlı bir sağlık unvanı olarak karşıma çıkmadı; sitede kendinizi diyetisyen gibi göstermeyin ve sınırı bağlı olduğunuz kuruluşa sorun.